Bí Kíp Tẩm Ướp Với Nước Mắm Khiến Món Ăn Ngon Gấp Bội

Hồi nhỏ, tui hay ngồi coi má làm bếp. Hồi đó nhà chưa có bếp gas như giờ, còn xài bếp củi, khói bay cay mắt mà vẫn ấm. Má lúc nào cũng có hũ mắm để riêng trên chạn gỗ. Tui nhớ như in, cứ mỗi lần má nêm nếm, mùi mắm thơm nứt lên, mấy con mèo cũng lân la quanh chân, mong rớt miếng cá, miếng thịt.

Hồi đó, má hay nói: “Nấu ăn không phải bỏ muối bỏ đường không à. Phải có chút nước mắm mới bắt vị. Mắm ngon là linh hồn bữa cơm.”

Tui nghe hoài riết thuộc. Tới chừng lớn, đi xa, tui mới thấm câu má dặn. Giữa phố thị xô bồ, có tiền ăn quán mấy món Tây, món Tàu nhưng thèm nhất vẫn là dĩa cơm trắng, chén mắm ruốc kho quẹt, dĩa rau luộc còn đọng giọt sương ngoài vườn.




Mùi Mắm Là Mùi Quê

Bữa trước tui về quê, ghé ngang cái chợ nhỏ đầu làng. Chợ cũ kĩ, mấy sạp cá xếp thành dãy, mấy cô bán hàng tay thoăn thoắt chia cá, mực. Mùi mắm thoảng đâu đây, nghe mặn mà như hơi thở đồng quê.

Bà Bảy bán mắm đứng cười toe toét:
“Lâu rồi mới thấy bây về nghen. Ăn mắm ruốc hôn? Mới xào sả ớt hồi sớm, thơm lắm.”

Nghe bà Bảy nói, tự dưng nhớ má. Má cũng hay xào mắm ruốc sả ớt, bỏ vô hũ, để dành ăn dần. Có bữa má còn để riêng hũ mắm kho, cá kho mặn, nói để con đi học xa, nhớ mùi mà về.


Bữa Cơm Nhỏ, Tình Thương To

Chiều đó, tui ngồi dưới mái hiên, nghe tiếng gà cục ta cục tác sau vườn. Má bưng rổ rau ra rửa, tay má nhăn nheo mà vẫn thoăn thoắt, bẻ lá già, rửa cho sạch.

“Hôm nay má kho mắm nêm nghen. Tự tay làm, không có mua ngoài. Tụi nhỏ giờ lạ ghê, ăn mắm nêm mà ghiền luôn. Má còn để hũ mắm ruốc cho bây đem đi.”

Nói xong má cười, nụ cười hiền như nắng sớm. Cơm quê là vậy. Một bữa cơm chả mấy món cầu kì: cá rô đồng chiên giòn, chén mắm ruốc kho, dĩa rau luộc, thêm chén nước mắm nguyên chất pha chút tỏi ớt, vắt miếng chanh. Vậy mà ăn no, ăn ngon, ăn cái tình cái nghĩa.


Nước Mắm Trong Món Ăn Quê

Tui hay ghẹo má: “Má ơi, sao món nào cũng bỏ mắm vô được vậy?” Má chỉ cười: “Nước mắm là thần dược đó con. Tẩm ướp miếng thịt heo, miếng cá, tới món xào, món kho, món nướng... mắm làm dậy hương, mặn mà mà ngọt hậu. Vị quê mình đó.”

Nhớ hồi Tết, má hay làm mắm kho. Cả cái mùi mắm kho với thịt ba rọi, tiêu cay nồng, quấn quít khắp xóm. Mấy đứa nhỏ ngửi thôi cũng nuốt nước miếng.

“Má làm mắm này hồi Tết đó, còn thơm lắm nghen. Coi chừng ăn ghiền rồi cứ đòi má kho hoài.” – Má hay trêu vậy.


Bí Kíp Tẩm Ướp Mắm – Hơi Thở Gian Bếp Việt

Thiệt ra không phải ai cũng biết cách dùng mắm đâu. Má tui dạy, mỗi món phải biết “điệu”.

  • Món kho: phải dùng nước mắm nguyên chất, đừng pha loãng. Vị mắm thấm vô từng thớ thịt, cá.

  • Món xào: chỉ cần chan chút mắm ruốc xào sả ớt, hương sả quyện vị mắm, ăn với cơm trắng là no bụng.

  • Món chấm: nước mắm pha tỏi ớt, thêm chút chanh, đường, tùy khẩu vị mà gia giảm. Có mấy bữa trời mưa, chỉ chén mắm chấm rau luộc mà ấm cả nhà.

Hồi nhỏ, tui thấy má pha nước mắm mà như pha tình. Má múc từng muỗng, canh chừng vị. Má nói: “Mắm ngon không chỉ nêm cho vừa miệng, mà còn giữ cái tình. Mặn quá người ăn cãi nhau, lạt quá bữa cơm mất vui.”


Nhớ Một Mùa Mắm

Có năm nọ, trời mưa dầm dề, cá đồng nhiều lắm. Má kêu tụi tui dậy sớm ra đồng giăng lưới. Về nhà, cá lóc, cá rô, cá sặc đầy thau. Má ngồi tỉ mẩn làm cá, phơi khô, một phần ủ mắm.

Mấy hũ mắm đó má cất kỹ trên gác bếp, đợi ngày giỗ hay Tết mới đem ra. Mở nắp ra, thơm nức, ăn với dưa leo, cơm nóng, dằn bụng cả xóm cũng đủ.

Tui nhớ có lần má mở hũ mắm ruốc xào sả ớt, anh Hai ăn hết chén cơm rồi còn húp nước mắm, má la mà cười: “Thằng này, ăn mắm ruốc mà húp nước, lạ ghê!”


Đứa Trẻ Lớn Lên Từ Mắm

Nhiều bữa ngồi ăn giữa phố, tui cười thầm: “Chắc bụng mình toàn mắm quá chừng.” Mấy món cao lương mĩ vị sao sánh được với tô cơm trắng chan mắm. Có mùi mắm, có vị quê, có bóng dáng má ngồi bếp, lưng còng còng, tay vẫn đảo đều chảo mắm xào.

Mắm không chỉ là gia vị, mà còn là kỷ niệm. Là chiếc cầu nối giữa bữa cơm xưa và mâm cơm nay. Là sợi dây giữ chặt đứa con xa quê, bữa nào mệt cũng ráng chạy tìm hũ mắm ruốc, mắm nêm cho đỡ nhớ.


Con Nít Giờ Vẫn Ghiền Mắm

Tui có thằng cháu, sinh ở thành phố, tưởng lạ vị mắm. Vậy mà bữa về quê, má làm nồi cá nục kho mắm, nó gắp lia lịa. Ăn xong còn húp nước kho, gõ bát xin thêm cơm.

Má vuốt tóc nó: “Con nít giờ lạ ghê, ăn mắm ruốc mà ghiền luôn.” Rồi má quay sang tui: “Mắm ngon thì đời còn thương nhau, con à.”

Nghe má nói, tui bật cười. Ừ thì mắm ngon giữ chân người ta lại với nhau. Ai đi xa cũng muốn quay về tìm chén mắm ruốc, hũ mắm kho, cái dĩa rau quê, con cá đồng thấm vị nước mắm má làm.


Một Chút Gợi Ý Cho Bữa Cơm Đậm Đà

Nhiều bạn tui giờ cũng bắt đầu học nấu ăn, nhất là món mắm. Thỉnh thoảng tụi nó gọi: “Ê, bày tao kho mắm nêm coi!” Hay “Pha nước mắm chấm sao cho đúng vị quê mày?”

Tui chỉ tụi nó mấy mẹo nhỏ má truyền:

  • Nước mắm ngon, đừng tiếc, cứ lấy mắm nhĩ nguyên chất mà dùng.

  • Mắm ruốc xào sả ớt thì phải phi sả cho thơm rồi mới cho mắm vô.

  • Mắm kho thì để lửa liu riu, cá rục mà không bể, vị đậm mà không mặn chát.

Mấy đứa làm được, bữa nào cũng khoe hình, gửi cái video con nít gắp lia lịa. Tui nhìn vậy cũng mừng, bữa cơm xưa giờ còn thấm trong bữa cơm nay, đâu mất.




Tạm Kết – Mắm Giữ Người, Giữ Quê

Nhiều đêm nằm giữa phố, nghe còi xe ồn ào mà tui lại nghe mùi mắm quanh quẩn đâu đó. Mùi mắm ruốc sả ớt, mắm nêm, nước mắm cốt… Nó dậy lên bao ký ức. Thấy bóng má lom khom bếp củi, nghe tiếng muỗng chạm chén lách cách, nghe tiếng dặn dò: “Mắm má làm đó, ăn cho đỡ nhớ quê.”

Chắc rồi sẽ có ngày tui già, tóc bạc như má bây giờ. Rồi tui cũng sẽ ngồi bếp, làm hũ mắm kho, nồi cá mắm ruốc xào sả ớt cho con cháu ăn. Cũng sẽ dặn như má từng dặn: “Ăn mắm cho nhớ quê nghen con.”


Lời Nhắn Gửi Nhẹ Nhàng

Có ai còn nhớ hương mắm quê không? Nếu có, nhớ giữ lấy, đừng để quên. Bữa cơm có mắm là bữa cơm còn nghĩa tình. Có chén mắm ruốc kho quẹt, hũ mắm nêm cay nồng, chén nước mắm chua ngọt… là còn nguyên một góc quê trong lòng.

Ai thèm mắm, nhớ ghé Shopee: shopee.vn/huongtrungfood hay vô coi ở huongtrung.vn nghen. Má tui cũng hay coi Facebook facebook.com/nuocmamhuongtrung để xem tụi nhỏ nấu món gì lạ lạ với mắm. Còn hết mắm đột xuất thì cứ gọi liền: ☎ 0853721033 – nghe giọng thân quen mà ấm lòng liền.

Nhận xét

Bài đăng phổ biến từ blog này

Cơm cháy mắm ruốc – món ăn vặt gói cả tuổi thơ